|
๑. บุรุษผู้เป็นบัณฑิต พึงพยายามไปกว่าประโยชน์จะสำเร็จ ไม่ควรท้อถอย (๔๒/๒๒ จูฬชนกชาดก) |
|
๒. บุรุษผู้เป็นบัณฑิตพึงพยายามร่ำไป ไม่พึงเบื่อหน่าย นรชนผู้มีปัญญา แม้อันทุกข์ถูกต้องแล้ว ไม่พึงตัดความหวังเพื่อการมาแห่งความสุขเสีย (๔๔/๒๓๔ มหาชนกชาดก) |
|
๓. ชนผู้เป็นบัณฑิตพึงรีบทำกิจที่ควรทำก่อนเสียทีเดียว อย่าให้กิจที่ต้องทำเบียดเบียนตัวได้ในเวลาที่ต้องการ กิจนั้นไม่เบียดเบียนบุคคลผู้รีบทำกิจที่ควรทำเช่นนั้นในเวลาที่ต้องการ (๔๓/๔๗๕ สมุททวาณิชชาดก) |
|
๔. จงพยายามในกิจทั้งหลาย เพราะคนเกียจคร้านย่อมไม่พบความสุข (๔๓/๗๖๘ เตสกุณชาดก) |
|
๕. บุคคลผู้มีธุระ กระทำสมควร มีความหมั่น ย่อมหาทรัพย์ได้ (๓๙/๔๙๓ อาฬวกสูตร) |
|
๖. บุคคลผู้ปรารภความเพียรมั่น มีชีวิตอยู่วันเดียว ประเสริฐกว่าบุคคลผู้เกียจคร้าน มีความเพียรเลว มีชีวิตอยู่ตั้งร้อยปี (๓๘/๓๙ คาถาธรรมบท) |
|
๗. บุคคลหนุ่มมีกำลัง ไม่ลุกขึ้นในกาลเป็นที่ลุกขึ้น เข้าถึงความเป็นคนเกียจคร้าน มีความดำริอันจมเสียแล้ว ชื่อว่าเป็นคนเกียจคร้าน คนเกียจคร้านย่อมไม่ประสบทางแห่งปัญญา (๓๘/๖๘ คาถาธรรมบท) |
|
๘. ถึงหากว่านรชนจะเป็นผู้มีชาติเลวทราม แต่เป็นผู้มีความขยันหมั่นเพียร มีปัญญาประกอบด้วยอาจาระและศีล ย่อมจะรุ่งเรือง เหมือนกองไฟในเวลากลางคืน ฉะนั้น (๔๓/๖๓๔ หังสชาดก) |
